A A A
0.00 (0 głosów)

Ocena

ocena

Dwór w Budowie

Budowo wymieniane było już w dokumentach w 1446 r. jako własność rodu von Zitzewitz. Jednak już około 1420 roku jako właściciel Budowa wymieniany był Peter von Zitzewitz. Był on przedstawicielem pierwszej, wymarłej gałęzi rodu, wywodzącej się z Budowa. Po jego śmierci wieś znalazła się w rękach Klausa von Zitzewitz, który pochodził z Motarzyna. Był on uznawany za protoplastę drugiej linii Zitzewitzów. Od tego czasu majątek był dziedziczony z pokolenia na pokolenie w prostej linii w ramach jednej rodziny, aż do końca 1945 r. Ostatnimi przedwojennymi właścicielami Buodwa byli Adolf oraz jego syn Johann Adolf von Zitzewitz. 

Opis ze strony www.mojadebnica.pl:

Dwór w Budowie pierwotnie posiadał bardzo prostą formę i posadowiony był na około metrowej podmurówce z kamieni polnych. Dopiero w późniejszym okresie budynek został rozbudowany i powiększony o boczne skrzydło. W roku 1857 majątek po swoim ojcu przejął Aleksander von Zitzewitz. Aleksander rozwinął majątek, stworzył wspaniałą hodowlę koni oraz znacznie powiększył pogłowie owiec. Niestety problemy gospodarki, niekontrolowany rozwój wolnego handlu na wsi rzuciło się cieniem również na majątek w Budowie. Po śmierci Aleksandra w 1887 r. majątek przejął jego syn Adolf, niestety majątek był już wtedy dość mocno zadłużony. Adolf okazał się wspaniałym gospodarzem, któremu udało się poprawić sytuację ekonomiczną oraz spłacić część długów. Udało mu się doprowadzić do majątku wodociąg, kanalizację oraz energię elektryczną. W tym samym czasie zbudowano we wsi dworzec kolejowy, dzięki, któremu wieś otrzymała kolejowe połączenie ze Słupskiem. W roku 1919 przekazał majątek na zasadzie dzierżawy swojemu synowi Johannowi Adolfowi, zwanemu Hansem. Sam natomiast pozostał wraz z małżonką w skrzydle dworu. Również jego syn był dobrym gospodarzem. Jego żelazną zasadą było, że wszelkiego rodzaju inwestycje i modernizacje będą finansowane jedynie z dochodów. Przeprowadził on meliorację pobliskich pól na wielką skalę, zwiększył pogłowie bydła oraz sporo przebudowywał. Do roku 1945 wybudował około 30 % nowych zagród dla ludzi. Majątek budowski liczył w 1938 r. 1160 ha, z czego: 715 ha ziemi ornej, 100 ha łąk, 5 ha upraw wierzby, 320 ha lasów, 15 ha nieużytków, dziedzińców i dróg oraz 5 ha obszarów wodnych. W majątku hodowano 61 koni, 192 sztuki bydła, 133 sztuk trzody chlewnej oraz 42 owce. Ostatnimi właścicielami Budowa byli Adolf i jego syn Johann Adolf von Zitzewitz (udało mu się uciec do Niemiec przed wojskami radzieckimi. lecz wrócił na swoje dawne dobra w czerwcu 1945, gdzie został zastrzelony wraz z małżonką przez nieznanych sprawców). Dawny dwór rodu Zitzewitz zburzono w latach 70-tych XX wieku. Pozostały zabudowania gospodarskie i drzewostan byłego parku, w którym 2 miłorzęby liczą sobie ponad 100 lat.

Źródła:

Zdjęcia:

  •  Wizytacja terenowa 02-05-2017 r.
Obiekt opisywany Dwór, Park
Stan zachowania Nieistniejący
Rejestr zabytków Brak wpisu

Lokalizacja

76-248, Budowo, Polska

Komentarze