A A A
5.00 (1 głosów)

Ocena

ocena
5.00

Pałac Żelazo

Kategoria: Gmina Smołdzino

Wieś wymieniona jest po raz pierwszy w dokumentach z 1281 r. Od czasów nadania księcia Bogusława X do końca II wojny światowej Żelazo pozostawało w rękach rodu von Bandemer. Jedną z bardziej znanych mieszkanek wsi była Cordula von Bandemer. Pozostawiła ona po sobie wiele cennych obrazów, m.in. Słowniki w stroju żałobnym. Ostatnimi przedwojennymi włascicielami majątku byli: Alfred oraz jego syn Rudolf von Bandemer. 

Pałac w Żelazie został wybudowany w II poł. XVIII w. Rozbudowano go w XIX w. Starsza część pałacu połączona jest z nowszą czworokątną wstawką ze ściętymi rogami. Fronton fasady ozdobiony został płaskorzeźbami przedstawiającymi popiersie kobiety i mężczyzny. Budynek został wybudowany z cegły na kamiennym fundamencie. Pokryty został dachem naczółkowym. Ganek wraz z werandą o konstrukcji żeliwnej zostały wzniesione ok. 1876 r. Do dziś na kamieniu narożnym werandy widnieje napis: Rudolph i Cordula von Bandamer, 1876. Dach pałacu w starszej części został pokryty łupkiem kamiennym, a w nowszej dachówką cementową. Na fasadzie starszej części obiektu nad wejściem znajdowała się tarcza herbowa rodu von Bandemer. Z wyposażenia pałacu zachowała się: częściowo oryginalna stolarka oraz parkiety i stiuki. 

 

Źródła:

  • M. Mazur, H. Soja, Ziemia Słupska - dzieje i kultura: objaśnienia do mapy etnograficzno-historycznej powiatu słupskiego, Słupsk 2003.
  • Rejestr Zabytków Nieruchomych, stan na 01-09-2016.

Zdjęcia:

Zespół pałacowo-parkowy
Skład zespołu pałac, park
Obiekt opisywany
  • Pałac
  • Park
Stan zachowania
  • Niszczejący
  • Zniszczony
Zastosowanie Własność prywatna
Numer rejestru zabytków województwa pomorskiego 1272
Numer dawnego rejestru zabytków 291
Organ wpisujący do rejestru zabytków Wojewódzki Konserwator Zabytków w Słupsku
Data wpisu do rejestru zabytków 07-04-1989

Lokalizacja

76-214, Żelazo, Polska

Komentarze